Wywiady

Internowanie było koszmarem

img_6429Z Józefem Nowakiem, internowanym w stanie wojennym opozycjonistą, oskarżycielem posiłkowym w procesie przeciwko Sylwestrowi R., wojewódzkiemu komendantowi Milicji Obywatelskiej, któremu prokuratura IPN w Białymstoku postawiła 55 zarzutów dotyczących bezprawnego pozbawienia wolności działaczy „Solidarności” w grudniu 1981 roku, rozmawia Adam Białous

– W jakim charakterze występuje pan w procesie Sylwestra R., byłego wojewódzkiego komendanta Milicji Obywatelskiej?

– Występuję w tym procesie jako pokrzywdzony, ale też jako oskarżyciel posiłkowy. Oprócz mnie w charakterze oskarżycieli posiłkowych występują jeszcze dwie osoby. Te osoby zostały również pokrzywdzone wskutek bezprawnych internowań w stanie wojennym.

– Kto wniósł do prokuratury IPN o ściganie byłego komendanta MO?

– Wniosek o ściganie do Oddziałowej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu IPN Białystok złożył Klubu Więzionych i Represjonowanych w Białymstoku, do którego ja również należę. Wniosek ten postanowiliśmy sformułować wspólnie, a podpisał się pod nim ówczesny prezes białostockiego WiR Krzysztof Wasilewski, dziś niestety już nie żyjący. We wniosku, domagaliśmy się ścigania szefostwa białostockiej milicji i SB za bezprawne internowania działaczy opozycji w okresie stanu wojennego. Szczególnie chodziło nam o ściganie prawem komendanta białostockiej MO płk. Sylwestra R.

– Jakie były korzenie procesu przeciwko byłem komendantowi MO ?

– Kilka lat temu w zasobach IPN Białystok odnaleziono teczkę SB, w której odkryto wiele ciekawych materiałów dotyczących wprowadzenia stanu wojennego. Z tych materiałów wynika m.in. iż w czasie stanu wojennego w ówczesnym województwie białostockim internowano około 58 osób – kilka z nich już nie żyje. Pod wszystkimi decyzjami widnieje podpis płk. Sylwestra R. Co ciekawe decyzja o internowaniu mojej osoby została zatwierdzona podpisem komendata MO w styczniu 1980 roku, czyli niemal rok przed wprowadzeniem stanu wojennego.

– W jakich okolicznościach odbyło się pana internowanie, dokonane 13 grudnia 1980 roku w państwa mieszkaniu w Białymstoku?

– Przyszli do nas między drugą a trzecią nad ranem. Nie chcieliśmy im otworzyć, więc wyłamali drzwi. W tym czasie w naszym mieszkaniu byliśmy z żoną, dwiema małoletnimi córkami. Był też u nas gościnnie mój, wówczas 82 letni, ojciec i moja siostra. Żona i córki były przerażone. Funkcjonariusz SB, żeby je uspokoić, powiedział że wprawdzie muszą mnie zatrzymać, ale za dwie godziny wypuszczą. Te dwie godziny okazały się 4 miesiącami bezprawnego internowania. Funkcjonariusze SB i MO, którzy mnie zatrzymali mieli obowiązek okazać mi decyzje o internowaniu. Nie zrobili tego, nie okazali mi żadnego dokumentu, dlatego to było bezprawie. Papier zatytułowany „decyzja o internowaniu nr 2” pokazali mi dopiero na komendzie MO przy ulicy Sienkiewicza w Białymstoku, była to też siedziba SB. Dopiero tam dowiedziałem się, że wprowadzono stan wojenny. Odmówiłem podpisania dokumentu, stwierdzającego że otrzymałem decyzję o internowaniu. Wezwano więc towarzysza o nazwisku Stupak. Ten zaczął na mnie krzyczeć żebym podpisał i grozić mi, że jak nie podpiszę już po mnie itp. Wtedy przyszły mi na pamięć instrukcje zawarte w małej podziemnej broszurce pt „Obywatel a SB”. A tam, m.in., była podana jasna instrukcja „nic nie podpisywać i nic nie mówić”. Na tej komendzie zgromadzono wszystkich internowanych. Jeden z nas zaintonował „Jeszcze Polska nie zginęła…” Później wszczęto postępownie, mające wyjaśnić kto to zrobił.

– Cztery miesiące internowania spędził pan, w trzech różnych ośrodkach. Do którego trafił pan najpierw?

– Internowany byłem w Białymstoku, Suwałkach i Kwidzyniu. Zaraz po internowaniu przewieziono nas, wszystkich wówczas zatrzymanych, do Aresztu Śledczego w Białymstoku przy ulicy Kopernika, który otrzymał wówczas oficjalny status ośrodka odosobnienia. Przypomnę, że po wojnie było to więzienie karno-śledcze UB, na terenie którego IPN przeprowadza obecnie ekshumacje zamordowanych tam m.in. żołnierzy podziemia niepodległościowego. W tym więzieniu Polaków mordowali Niemcy i Sowieci, a UB wykonało tu około 200 wyroków śmierci na Niezłomnych. Z racji na te fakty, jest to miejsce bardzo ponure. Kiedy przewieziono nas tam, zaraz kazano wysiadać i goniono przez szpaler utworzony przez zomowców w pełnym rynsztunku, z pałami i ujadającymi wściekle psami trzymanymi na smyczy. Strach łapał za gardło. Później był on również niedłącznym towarzyszem mojego internowania. Przychodziły bowiem ciemne myśli – do czego ci towarzysze są zdolni, co oni mogą z nami – którzy dopominamy się o niezależność, prawdę, wolność – zrobić? Kiedy byliśmy już w areszcie na Kopernika, kazano nam się rozebrać do naga, co było strasznie upakarzające, i przeprowadzono rewizje osobistą. Zabrano nam wszystko, nawet łańcuszki z krzyżykami czy medalikami.

– Jak wyglądała pana działalność w Solidarności?

– W Solidarności działałem od samego początku jej powstawania. Struktury Solidarności współtworzyłem w moim ówczesnym miejscu zatrudnienia tj. w Okręgowej Dyrekcji Pańswowej Komunikacji Samochodowej (PKS) w Białymstoku. Z racji wykonywanej tam funcji, często wyjeżdżałem do oddziałów PKS znajdujących się na terenach ówczesnych województw – białostockiego, łomżyńskiego i ostrołęckiego. W tych oddziałach pomagałem organizować Solidarność. Widać te moje działania były efektywne, gdyż jak czytałem w dokumentach sporządzonych przez SB na moją osobę, „miał dobre dotarcie do pracowników załóg PKS”. Zostałem też powołany do Prezydium Międzyzakładowego Komitetu Założycielskiego w Białymstoku, który pełnił rolę zwierzchnią nad Komitetami Zakładowymi Solidarność.

– Czy był pan inwigilowany przez SB?

– Kiedy była już taka możliwość, przeglądałem w IPN dokumenty jakie sporządziło SB podczas inwigilowania mnie. Oczywiście jest tam cała masa papierów ukazujących moją działalność „wywrotową” w Solidarności. W dokumentach operacyjnych SB wyczytałem też m.in. „uczestniczy we Mszach św., jeździ na pielgrzymki, należy do wspólnoty Domowego Kościoła, utrzymuje kontakt z księżmi z Suchowoli i z Warszawy ”. Chodziło im o moje spotkania z ks. Jerzym Popiełuszko i ks. Stanisławem Suchowolcem, zamordowanych później przez SB. Zarzucano mi „fanatyzm religijny” związany z moją katolicką wiarą. Postępowaniem operacyjnym objęto wówczas również moją rodzinę w tym 17 letnią córkę, która uczyła się wtedy w liceum prowadzonym przez Siostry Nazaretanki w Warszawie. To były bardzo ciężkie czasy.

Dziękuję za rozmowę

WSZYSTKIE PRAWA DO TEKSTU ZASTRZEŻONE. Możesz udostępniać tekst w serwisach społecznościowych, ale zabronione jest kopiowanie tekstu w części lub całości przez inne redakcje i serwisy internetowe bez zgody redakcji pod groźbą kary i może być ścigane prawnie.

217 komentarzy

217 Komentarzy

  1. gieptil

    18 października 2016 at 23:05

    Ten Nowak to zwykły błazen, pajac, rycząca małpa, które kompromituj i ośmiesza środowisko osób prześladowanych. To co on opisał normalnego dorosłego mężczyzny nie wprowadza w stan dożywotniej paniki. A on udaje że go wprowadziło, do dzisiaj trzęsie się jak osika z powodu tych „strasznych” przejść. Też byłem internowany i wiele takich opowieści się nasłuchałem. Ale nie pamiętam żeby ci opowiadający się nad sobą tak rozczulali. Byli to w końcu dorośli odważni mężczyźni, którzy mniej więcej wiedzieli co ryzykują wdając się w walkę z komuną, wybory były świadome, więc i wielkich zdziwień nie było. Były zresztą gorsze sprawy, niektóre rzeczywiście poważne. W Jastrzębiu na komendzie milicji zostało poważnie pobitych kilku górników, nie wiem czy ta sprawa znalazła finał w sądzie, a powinna.
    Siedziało się w różnych warunkach, zależnie od okresu i od kryminału. Część kolegów siedziała przez pewien okres w sławnych Wronkach, to ciężkie więzienia z jego specyfiką. Ja dla przykładu na Lompy w Katowicach siedziałem szczęśliwie tylko 3 dni, a temperatura w mojej celi była ok. 5 stopni. Później się dowiedziałem że inni mieli w celi ok.35 stopni. Jaka średnia? Pasuje, pełny komfort 20 stopni. Słyszałem że jakiś internowany siedział przez 3 miesiące w takiej zimnej celi i wyszedł z mocno nadwyrężonym zdrowiem, co prawdopodobnie skróciło mu życie. Jacyś koledzy w internowaniu opowiadali że jak ich przewozili w nocy 13 grudnia milicyjną budą, to zatrzymali się w lesie, kazali im wysiąść, odbezpieczyli karabiny i … później śmiech. Taki żarcik im zrobili.
    Więźniowie/aresztowani rutynowo muszą się rozbierać przy przyjęciu, bo oni muszą sprawdzić czy taki nie wnosi ze sobą tego czego nie powinien. Często też każą kucać, i patrzą czy „klientowi” nie wystaje coś z odbytu.
    Opowieści tego Nowaka ośmieszają środowisko prześladowanych z komuny, bo jest wrażenie że to były takie mimozy, delikatne strachliwe panienki. On akurat należał do tych który był dość dobrze potraktowany, i ja nie pamiętam żeby ktoś tak się wypłakiwał z powodu akurat takiego traktowania.

    • gieptil

      20 października 2016 at 15:41

      A to co ten Nowak opowiada o tym koszmarze internowania to duża przesada. Bardzo duża. Bywało różnie, szczególnie na początku. Gdzieś lali pałami. Jak na Lompy w Katowicach. Koledzy studenci opowiadali, że tam klawisze zaraz po 13 grudnia do pomocy dostali wtedy takich małolatów ze szkoły ZOMO w Piotrowicach. I oni tak ćwiczyli rękę, jak jakiś internowany przechodził, to czasem dostał pałką po plecach od takiego małolata z Piotrowic. Nikt od tego nie zachorował ani nie poszedł do szpitala. Moi koledzy studenci, którzy o tym opowiadali, traktowali to raczej z pewnym rozbawieniem – w końcu to byli dorośli twardzi mężczyźni, którzy byle czego się nie bali.
      Na wiosnę siedzieliśmy w Uhercach Mineralnych ( Bieszczady ) gdzie doszło do sławnego buntu internowanych. I to była poważna sprawa. Było to z powodu pewnego internowanego, który miał klaustrofobię. Kolega mi opowiadał jak było, był z nim w jednej celi. Ten gość dostawał szału, ryczał, walił głową w ścianę. A oni już naprawdę mieli tego dość. Esbeki wciąż obiecywali że już, już go zwolnią. A on wciąż siedział. I tak doszło do tego buntu.
      Pewnej nocy ktoś mi w celi mówi, że coś się dzieje. W baraku na przeciw internowani wynieśli z 10 materacy z łóżek i je podpalili, i coś krzyczeli. A jak oni wyszli z tego baraku naprzeciw? ;-)))))))) Proste. Trochę wcześniej było tak. Wpada co mojej celi jakiś człowiek, gada, nawija, aż ktoś się pyta – zaraz, zaraz, a jak tyś się tutaj dostał, toż jesteś z drugiego baraku??? A on na to – załatwiłem z kryminalnymi, to mi dorobili wytrych do tych drzwi. Dałem im za to herbatę, żeby sobie mogli robić czaj ( taki więzienny narkotyk ) i dostarczyli mi za to tek klucz – wyciągnął go z kieszeni i z dumą pokazał. Kryminalni dostarczali nam żarcie, więc był z nimi kontakt.
      Była w międzyczasie inspekcja Czerwonego Krzyża ze Szwajcarii. Nawet pamiętam te śmieszne misie byli w mojej celi. Ale żadnych strasznych zbrodni się nie dopatrzyli. Pewnie bywali już w strasznych kryminałach III świata, więc nie dali się nabrać paru kolegom, którzy intensywnie tokowali jaki tutaj jest reżim.
      Gdy wychodziłem 23 lipca 1982 roku miałem problem. Wtedy prawie wszyscy już wyszli, ja byłem jednym z ostatnich. Dostawaliśmy dary i z zagranicy i z Polski, było tego dużo. Wychodziłem jako jeden z ostatnich. W celi na przeciwko ( już wtedy cele były otwarte ) była góra na jeden metr wysoka tych darów, z tej celi już wszyscy wyszli, te dary tak ułożyli na taką górę. Bo nie byli w stanie tego wziąć. Jako biedak było mi żal tego tak zostawić, więc napakowałem dwie duże moje torby tak po 20 kilogramów. I tak zostało bardzo dużo. Później się męczyłem z tymi ciężkimi torbami, nim dotarłem do domu.
      Nowak o tym wam nie napisze, bo to błazen, zwykły błazen.

    • Damon Weinger

      5 sierpnia 2017 at 00:00

      I was looking through some of your articles on this site and I believe this site is very informative ! Retain putting up.

  2. پنجره

    15 lipca 2017 at 08:23

    I simply could not depart your site prior to suggesting that I extremely loved the usual info a person supply on your guests? Is going to be again continuously to investigate cross-check new posts

    • Lloyd Kaylo

      5 sierpnia 2017 at 00:00

      I got what you intend, thankyou for posting .Woh I am lucky to find this website through google.

  3. http://www.bushewooddesign.com/

    15 lipca 2017 at 13:36

    We appreciate you the specific beneficial specifics! I might not have identified out this specific personally!

  4. /pol/

    15 lipca 2017 at 15:46

    I think this is among the most vital info for me.

    • Mauro Vigne

      5 sierpnia 2017 at 00:01

      Some really nice and utilitarian information on this site, too I believe the design and style holds wonderful features.

  5. Cam4.com

    15 lipca 2017 at 16:51

    This site is the greatest. You have a new fan! I can at wait for the next update, bookmarked!

  6. free web cam

    15 lipca 2017 at 23:11

    Say, you got an excellent blog site article.Appreciate it Again. Will surely read on

  7. You can certainly see your enthusiasm within the paintings you write. The arena hopes for more passionate writers like you who are not afraid to say how they believe. Always go after your heart.

  8. Women's clothing

    17 lipca 2017 at 13:27

    well, our bathroom sink is always made from stainless steel because they are long lasting

    • Ethan Cartright

      5 sierpnia 2017 at 00:00

      Some genuinely interesting points you have written. Assisted me a lot, just what I was searching for : D.

  9. Provillus

    17 lipca 2017 at 16:52

    Louis Vuitton For Sale ??????30????????????????5??????????????? | ????????

    • Shantel Dora

      5 sierpnia 2017 at 00:01

      Appreciate it for this post, I am a big big fan of this site would like to continue updated.

  10. diệt mối tại nhà

    18 lipca 2017 at 08:09

    Woman of Alien Ideal work you might have completed, this website is absolutely interesting with fantastic details. Time is God as way of retaining everything from happening directly.

  11. abg ngentot

    18 lipca 2017 at 10:44

    you have an awesome weblog here! would you like to make some invite posts on my blog?

  12. bullrecommend.com

    18 lipca 2017 at 11:26

    Im no professional, but I imagine you just made an excellent point. You clearly comprehend what youre talking about, and I can really get behind that. Thanks for staying so upfront and so genuine.

    • Felix Placha

      5 sierpnia 2017 at 00:01

      Congrats on the Award! Nicely deserved…the post rocked!

  13. click here

    18 lipca 2017 at 14:25

    This website certainly has all the information I wanted about this subject and didn at know who to ask.

    • Tessie Hildred

      5 sierpnia 2017 at 00:00

      As I website possessor I think the written content here is very fantastic , regards for your efforts.

  14. Very informative article post.Thanks Again. Much obliged.

  15. sentimental stories

    18 lipca 2017 at 21:46

    You got a very great website, Gladiola I observed it through yahoo.

    • Tod Haigh

      5 sierpnia 2017 at 00:01

      I dugg some of you post as I cogitated they were invaluable very helpful

  16. buy an amazon gift card

    19 lipca 2017 at 00:15

    Say, you got a nice blog article.Really looking forward to read more. Cool.

    • Rupert Paiz

      5 sierpnia 2017 at 00:00

      I your writing style really enjoying this website .

  17. home automation

    19 lipca 2017 at 04:24

    wonderful post, very informative. I wonder why the other specialists of this sector do not notice this. You should continue your writing. I am confident, you have a great readers a base already!

    • Dexter Rousse

      5 sierpnia 2017 at 00:01

      I truly enjoy reading through on this site, it has superb content .

  18. current sports

    19 lipca 2017 at 09:15

    Thanks-a-mundo for the blog.Really thank you! Want more.

  19. click here

    19 lipca 2017 at 12:04

    It is challenging to get knowledgeable guys and ladies with this topic, nevertheless, you be understood as there as far more you are preaching about! Thanks

  20. learn more

    19 lipca 2017 at 16:03

    What as up, just wanted to say, I liked this article. It was helpful. Keep on posting!|

  21. CBD Energy Drink

    19 lipca 2017 at 17:00

    Very nice post and right to the point. I am not sure if this is actually the best place to ask but do you folks have any ideea where to get some professional writers? Thanks

  22. car insurance in delaware

    19 lipca 2017 at 18:52

    Very good article.Really thank you! Cool.

  23. for more info

    20 lipca 2017 at 10:48

    You must participate in a contest for probably the greatest blogs online. I all advocate this internet site!

  24. john deere compact utility tractors

    20 lipca 2017 at 11:06

    I think this is a real great blog post.Much thanks again.

    • Shameka Pallafor

      5 sierpnia 2017 at 00:01

      I am not real superb with English but I find this real leisurely to understand .

  25. Thank you for your blog article.Really thank you! Want more.

    • Marceline Jojola

      5 sierpnia 2017 at 00:01

      Perfect work you have done, this website is really cool with fantastic information.

  26. diệt mối tại nhà

    20 lipca 2017 at 18:19

    You should proceed your writing. I am sure, you have a great readers a

    • Ali Truong

      5 sierpnia 2017 at 00:01

      Merely wanna remark that you have a very nice website , I enjoy the style and design it really stands out.

  27. subscribe

    20 lipca 2017 at 21:45

    Really appreciate you sharing this post.Thanks Again. Really Cool.

  28. this website

    21 lipca 2017 at 08:52

    Wonderful post! We will be linking to this great post on our site. Keep up the great writing.

  29. 360 frontal

    21 lipca 2017 at 15:44

    Très adorable 360 frontal https://www.youtube.com/watch?v=ny8rUpI_98I puis très fonctionnel – envoi très agile !!! très satisfaite

  30. adwords

    21 lipca 2017 at 16:55

    Some times its a pain in the ass to read what people wrote but this internet site is real user friendly !.

    • Chi Wofford

      5 sierpnia 2017 at 00:01

      I gotta bookmark this internet site it seems handy very helpful

  31. yepi 100

    21 lipca 2017 at 23:24

    very good post, i actually love this web site, keep on it

  32. lawn treatment

    24 lipca 2017 at 12:06

    Your style is really unique in comparison to other folks I ave read stuff from. Thank you for posting when you have the opportunity, Guess I will just bookmark this page.

  33. Buddy Weinzinger

    24 lipca 2017 at 18:06

    Perfect work you have done, this website is really cool with great info .

  34. alaska moisturizing cream

    24 lipca 2017 at 22:00

    You ave made some good points there. I looked on the internet for more information about the issue and found most individuals will go along with your views on this site.

  35. watch movies online

    25 lipca 2017 at 00:33

    Muchos Gracias for your blog.Thanks Again. Much obliged.

    • Beverley Ginty

      5 sierpnia 2017 at 00:00

      I really like meeting useful information , this post has got me even more info! .

  36. Steve Ferguson

    25 lipca 2017 at 03:08

    Keep up the wonderful work , I read few articles on this site and I believe that your weblog is rattling interesting and contains sets of great info.

    • Jeanice Connon

      5 sierpnia 2017 at 00:01

      Glad to be one of many visitants on this awe inspiring internet site : D.

  37. Very good article post.Much thanks again. Cool.

  38. Alesia Kalgren

    25 lipca 2017 at 10:58

    Simply a smiling visitant here to share the love (:, btw outstanding design and style .

  39. Madalyn Malachi

    25 lipca 2017 at 14:04

    Its wonderful as your other articles : D, regards for putting up.

  40. green juice

    25 lipca 2017 at 16:51

    There as noticeably a bundle to find out about this. I assume you made sure nice factors in options also.

    • Melissa Balis

      5 sierpnia 2017 at 00:01

      I got what you intend, appreciate it for posting .Woh I am thankful to find this website through google.

  41. cable electronics

    25 lipca 2017 at 18:01

    I truly appreciate this post. I have been looking all over for this! Thank God I found it on Google. You have made my day! Thank you again.

  42. top apk

    25 lipca 2017 at 22:14

    Thank you ever so for you article post. Much obliged.

  43. f one kites

    26 lipca 2017 at 05:10

    Say, you got a nice blog.Really thank you! Will read on

  44. Sidney Kroon

    26 lipca 2017 at 07:46

    Thank you for this really useful information . This will likely be quite useful for those you are just starting section.

  45. download Exam Hall Ticket

    26 lipca 2017 at 12:16

    Very good article. I definitely love this website. Stick with it!

    • Candelaria Tewksbury

      5 sierpnia 2017 at 00:01

      I don’t normally comment but I gotta tell thanks for the post on this amazing one : D.

  46. photography competitions

    26 lipca 2017 at 12:38

    very couple of web sites that take place to become in depth below, from our point of view are undoubtedly nicely worth checking out

  47. spy app android free

    26 lipca 2017 at 16:03

    Your means of explaining all in this paragraph is genuinely fastidious,all can easily be real sentient of it, Gratitude a lot.

  48. videotape transfer

    26 lipca 2017 at 21:32

    Unfortunately, fanminds did not present at the GSummit, so their slides are not included. I\ ad love to hear more about their projects. Please get in touch! Jeff at gamification dot co

  49. MP3 Search Engine

    27 lipca 2017 at 00:16

    Wow, incredible weblog format! How long have you been blogging for? you make running a blog look easy. The full glance of your website is great, let alone the content!

  50. dxracer racing series

    27 lipca 2017 at 10:43

    This is one awesome post.Really looking forward to read more. Will read on…

  51. back support brace

    27 lipca 2017 at 11:27

    It as not that I want to copy your web page, but I really like the design and style. Could you let me know which style are you using? Or was it custom made?

  52. wealthy affiliate reviews

    27 lipca 2017 at 14:22

    Thanks for another great article. The place else could anybody get that type of info in such a perfect way of writing? I ave a presentation next week, and I am on the look for such information.

  53. for more information

    28 lipca 2017 at 08:58

    Right now it sounds like Movable Type is the top blogging platform out there right now. (from what I ave read) Is that what you are using on your blog?

  54. domain name promo

    29 lipca 2017 at 14:36

    I think other site proprietors should take this site as an model, very clean and excellent user friendly style and design, let alone the content. You are an expert in this topic!

  55. Roof Repair Long Island

    29 lipca 2017 at 20:20

    Shop The Gateway Dining, Entertainment and Shopping Salt Lake City, Utah The Gateway Introduces MeLikey

  56. this website

    31 lipca 2017 at 09:16

    It as laborious to search out knowledgeable people on this matter, but you sound like you comprehend what you are speaking about! Thanks

  57. togel singapura

    31 lipca 2017 at 17:27

    Very good blog post. I certainly love this website. Continue the good work!

  58. Togel online

    31 lipca 2017 at 18:13

    Normally I do not read article on blogs, but I would like to say that this write-up very compelled me to check out and do it! Your writing style has been surprised me. Thanks, very nice article.

  59. KelChalkhic

    31 lipca 2017 at 19:32

    Viagra For Women 2013 [url=http://lowpricevia.com]viagra online[/url] Minakne

  60. fotografía de bodas en marbella

    1 sierpnia 2017 at 14:07

    Usually I don at read article on blogs, however I wish to say that this write-up very forced me to take a look at and do so! Your writing style has been surprised me. Thanks, quite nice post.

  61. togel singapura

    1 sierpnia 2017 at 14:59

    Thank you so much and I am looking ahead to touch you.

  62. sbobet

    1 sierpnia 2017 at 18:06

    there are actually many diverse operating systems but of course i ad nonetheless favor to utilize linux for stability,.

  63. Thanks-a-mundo for the blog post.Thanks Again. Will read on

  64. pigu lt sporto prekes

    2 sierpnia 2017 at 10:54

    Wow, amazing blog layout! How long have you been blogging for? you made blogging look easy. The overall look of your website is wonderful, let alone the content!. Thanks For Your article about sex.

  65. visit website

    2 sierpnia 2017 at 11:18

    Really appreciate you sharing this blog article.Thanks Again. Fantastic.

  66. science fiction audible books

    2 sierpnia 2017 at 11:32

    Pretty! This has been an extremely wonderful article. Many thanks for providing these details.

  67. Colleen Lovejoy

    2 sierpnia 2017 at 14:52

    There is definately a great deal to find out about this topic. I love all of the points you ave made.

  68. agen casino

    2 sierpnia 2017 at 15:15

    What as up, I log on to your new stuff daily. Your story-telling style is witty, keep up the good work!

  69. domino 99

    2 sierpnia 2017 at 15:39

    like so, bubble booty pics and keep your head up, and bowling bowl on top of the ball.

  70. domino qq

    2 sierpnia 2017 at 16:03

    Many thanks for Many thanks for making the effort to line all this out for people like us. This kind of article was quite helpful to me.

  71. bandarq

    2 sierpnia 2017 at 16:28

    What as up Jackson, if you are a new net user after that you must visit every day this website and read the updated articles or reviews at at this place.

  72. bandarq

    2 sierpnia 2017 at 18:52

    Im thankful for the article post. Really Cool.

  73. to read more

    2 sierpnia 2017 at 19:16

    You have mentioned very interesting details! ps decent web site.

  74. It as not that I want to copy your web-site, but I really like the design. Could you tell me which theme are you using? Or was it custom made?

  75. I really liked your article post.Thanks Again. Awesome.

  76. Watch football online

    3 sierpnia 2017 at 09:37

    Sac Vanessa Bruno Pas Cher Sac Vanessa Bruno Pas Cher

  77. Wow, incredible blog layout! How long have you been blogging for? you made blogging look easy. The overall look of your site is wonderful, let alone the content!. Thanks For Your article about sex.

  78. Send Videos

    3 sierpnia 2017 at 12:50

    Very good post. I am experiencing many of these issues as well..

  79. spiral tragus piercing

    3 sierpnia 2017 at 14:26

    Thanks again for the blog post.Really looking forward to read more. Awesome.

  80. london escorts

    3 sierpnia 2017 at 15:58

    Very good info. Lucky me I came across your site by accident (stumbleupon). I have book marked it for later!

  81. Major thankies for the article post.Much thanks again. Really Great.

  82. Interior Design NYC

    3 sierpnia 2017 at 16:48

    Really informative blog post.Really looking forward to read more. Fantastic.

  83. Wall Partition NYC

    3 sierpnia 2017 at 17:14

    News info I was reading the news and I saw this really interesting information

  84. casino online

    3 sierpnia 2017 at 18:04

    I think this is a real great blog. Will read on

  85. domino qq

    3 sierpnia 2017 at 20:33

    I truly appreciate this post. I ave been looking everywhere for this! Thank goodness I found it on Bing. You have made my day! Thanks again..

  86. domino qq

    3 sierpnia 2017 at 20:58

    This blog is obviously entertaining and besides informative. I have chosen a bunch of interesting stuff out of it. I ad love to visit it again and again. Thanks!

  87. domino 99

    3 sierpnia 2017 at 21:23

    Its hard to find good help I am constantnly saying that its hard to find good help, but here is

  88. to learn more

    3 sierpnia 2017 at 22:11

    I see that you are using WordPress on your blog, wordpress is the best.*:~-

  89. porcelain tiles

    3 sierpnia 2017 at 23:03

    Your style is really unique compared to other people I ave read stuff from. I appreciate you for posting when you ave got the opportunity, Guess I all just bookmark this blog.

  90. hearthstone free gold

    3 sierpnia 2017 at 23:27

    wonderful points altogether, you simply received a logo new reader. What could you recommend in regards to your submit that you simply made some days ago? Any positive?

  91. ceramic tiles

    3 sierpnia 2017 at 23:51

    Wow, amazing weblog format! How lengthy have you been blogging for? you make running a blog look easy. The whole look of your web site is fantastic, let alone the content material!

  92. kupit shiny spb

    4 sierpnia 2017 at 08:07

    Ultimately, an issue that I am passionate about. I have looked for data of this caliber for the very last various hrs. Your website is tremendously appreciated.

  93. fast uber money

    4 sierpnia 2017 at 17:07

    Wonderful article! We will be linking to this great content on our website. Keep up the great writing.

  94. DTDC

    4 sierpnia 2017 at 20:21

    Major thanks for the blog.Really looking forward to read more. Fantastic.

  95. Rupert Paiz

    5 sierpnia 2017 at 00:00

    I like this post, enjoyed this one thanks for putting up.

  96. can ho chung cu tecco

    5 sierpnia 2017 at 09:48

    Way cool! Some very valid points! I appreciate you writing this post and the rest of the site is really good.

  97. Dau cat got

    5 sierpnia 2017 at 13:03

    This is one awesome article post.Really looking forward to read more. Great.

  98. diet moi

    5 sierpnia 2017 at 14:39

    Wow! Thank you! I always needed to write on my website something like that. Can I implement a part of your post to my site?

  99. Tangela

    5 sierpnia 2017 at 17:09

    The world hopes foor egen more passionate writers like you who aren at afraid to mention

  100. sua cua cuon

    5 sierpnia 2017 at 17:53

    Many thanks for sharing this first-class post. Very interesting ideas! (as always, btw)

  101. can ho mizuki park

    5 sierpnia 2017 at 19:31

    I was recommended this website by my cousin. I am not sure whether this post is written by him as no one else know such detailed about my trouble. You are amazing! Thanks!

  102. vaginal pain

    5 sierpnia 2017 at 20:24

    I simply could not depart your site before suggesting that I extremely loved the usual info a person supply to your guests? Is gonna be again regularly in order to check up on new posts.

  103. cua nhua loi thep

    5 sierpnia 2017 at 22:48

    Wow! This can be one particular of the most useful blogs We ave ever arrive across on this subject. Actually Fantastic. I am also a specialist in this topic therefore I can understand your effort.

  104. Dich Cong Chung

    6 sierpnia 2017 at 07:09

    you could have an remarkable weblog below! would you like to make a number of invite posts on my own blog?

  105. may cat sat cam tay

    6 sierpnia 2017 at 08:50

    It as exhausting to seek out educated folks on this matter, however you sound like you realize what you are speaking about! Thanks

  106. tra gop sim

    6 sierpnia 2017 at 10:30

    This site was how do you say it? Relevant!! Finally I have found something which helped me. Many thanks!

  107. thiet ke web gia re

    6 sierpnia 2017 at 15:32

    Major thankies for the article.Really thank you! Keep writing.

  108. xổ số

    6 sierpnia 2017 at 17:13

    Wow, fantastic blog format! How lengthy have you ever been blogging for? you made running a blog glance easy. The full look of your site is great, let alone the content material!

  109. xo so

    6 sierpnia 2017 at 20:33

    Thanks for sharing, this is a fantastic blog article.Much thanks again. Awesome.

  110. landscaping

    7 sierpnia 2017 at 10:16

    Thank you for sharing this great post. Very interesting ideas! (as always, btw)

  111. most popular amazon kindle books

    7 sierpnia 2017 at 10:57

    You have mentioned very interesting details ! ps decent web site. аЂа‹аЂ O human race born to fly upward, wherefore at a little wind dost thou fall.аЂ аЂа› by Dante Alighieri.

  112. roblox hack for robux

    7 sierpnia 2017 at 12:00

    very handful of websites that happen to be detailed below, from our point of view are undoubtedly properly really worth checking out

  113. orn video

    7 sierpnia 2017 at 14:12

    This paragraph will help the internet visitors for setting up new website or even a blog from start to end.|

  114. social warfare plugin

    7 sierpnia 2017 at 19:42

    Major thankies for the blog article.Really looking forward to read more. Fantastic.

  115. CCTV

    7 sierpnia 2017 at 23:21

    Wonderful article! We will be linking to this particularly great content on our site. Keep up the good writing.

  116. Freestanding Baths

    8 sierpnia 2017 at 11:52

    Thanks again for the article.Thanks Again. Keep writing.

  117. The Bitcoin Code

    8 sierpnia 2017 at 15:25

    Major thankies for the blog post.Thanks Again. Keep writing.

  118. Modelagentur Zürich

    8 sierpnia 2017 at 17:08

    Great article, exactly what I needed.|

  119. You will be my function models. Thanks for the post

  120. پنجره دوجداره

    9 sierpnia 2017 at 00:29

    Thank you ever so for you blog.Thanks Again. Fantastic.

  121. Agen Judi Piala Dunia 2018

    9 sierpnia 2017 at 04:09

    Your current posts often possess a lot of really current info. Where can you come up with this? Just declaring you might be very formative. Thanks once again

  122. bitcoin ico

    9 sierpnia 2017 at 06:01

    Say, you got a nice article. Really Great.

  123. Hoarder Cleanup

    9 sierpnia 2017 at 07:50

    Thank you, I ave just been searching for information about this topic for ages and yours is the greatest I have discovered till now. But, what about the conclusion? Are you sure about the source?

  124. organic dog food hawaii

    9 sierpnia 2017 at 12:19

    Thanks for the blog.Much thanks again. Awesome.

  125. CareerSource Pinellas

    9 sierpnia 2017 at 13:19

    Very good article. I definitely appreciate this site. Thanks!

  126. print dvd covers

    9 sierpnia 2017 at 14:18

    to read through content from other authors and use something from their websites. My webpage Eugene Charter Service

  127. avery cd label

    9 sierpnia 2017 at 14:46

    It as hard to find educated people for this topic, however, you sound like you know what you are talking about! Thanks

  128. ERP System

    9 sierpnia 2017 at 15:41

    lectura cartas del tarot gratis tirada tarot gratis amor

  129. CBD Syrups

    9 sierpnia 2017 at 18:26

    Is anything better then WordPress for building a web presence for a small Business?

  130. cam sex

    9 sierpnia 2017 at 18:35

    It’s impressive that you are getting thoughts from this piece of writing as well as from our discussion made at this place.|

  131. Wholesale CBD Oral Sprays

    9 sierpnia 2017 at 19:23

    Some really interesting information, well written and generally user genial.

  132. new construction homes in Hampton Roads

    9 sierpnia 2017 at 20:48

    it from numerous numerous angles. Its like men and women

  133. jual mesin fotocopy

    9 sierpnia 2017 at 21:45

    the same nearly very often inside case you shield this increase.

  134. Hiram Allaman

    10 sierpnia 2017 at 06:57

    I was reading through some of your blog posts on this website and I conceive this internet site is real instructive! Continue posting.

  135. how to make a dvd cover

    10 sierpnia 2017 at 10:22

    Spot on with this write-up, I truly think this website needs much more consideration. IaаАа’б‚Т€ТšаЂаŒаАа’б‚Т€ТžаБТžll probably be again to learn way more, thanks for that info.

  136. fashion designing

    10 sierpnia 2017 at 10:51

    Hello There. I discovered your weblog using msn. This is an extremely smartly written article. I’ll be sure to bookmark it and come back to read extra of your helpful information. Thank you for the post. I will certainly return.|

  137. Happy new year 2018 messages

    10 sierpnia 2017 at 14:39

    Wow, great post.Thanks Again. Really Great.

  138. TEEN

    10 sierpnia 2017 at 16:06

    Im obliged for the article.Much thanks again. Great.

  139. buongiorno in inglese

    10 sierpnia 2017 at 18:04

    Thanks again for the article.Really looking forward to read more. Want more.

  140. Oracle Database SQL

    10 sierpnia 2017 at 19:01

    very good put up, i actually love this web site, carry on it

  141. A00-212 Questions

    10 sierpnia 2017 at 19:29

    That is a really good tip particularly to those fresh to the blogosphere. Simple but very precise informationaаАа’б‚Т€ТšаЂаŒаАТ’аЂа† Many thanks for sharing this one. A must read post!

  142. seo viceo

    11 sierpnia 2017 at 13:16

    This is really fascinating, You are an overly skilled blogger. Ive joined your rss feed and stay up for looking for more of the good post. Also, Ive shared your website in my social networks!

  143. Best Motorbike Helmets

    11 sierpnia 2017 at 14:53

    This web site definitely has all the info I wanted about this subject and didn at know who to ask.

  144. small electric chainsaw

    11 sierpnia 2017 at 15:22

    Pretty! This has been an incredibly wonderful post. Many thanks for supplying this information.

  145. A00-212 Questions

    11 sierpnia 2017 at 16:50

    This is a really good tip particularly to those new to the blogosphere. Brief but very accurate information Thank you for sharing this one. A must read article!

  146. casino parties

    11 sierpnia 2017 at 23:38

    Excellent article. I am facing some of these issues as well..|

  147. trade24.site/

    12 sierpnia 2017 at 14:29

    Thank you ever so for you blog post.Really looking forward to read more. Really Great.

  148. my dot com business review

    12 sierpnia 2017 at 16:24

    You should take part in a contest for top-of-the-line blogs on the web. I all advocate this web site!

  149. chiropractic websites

    12 sierpnia 2017 at 23:50

    This piece of writing is truly a nice one it helps new internet visitors, who are wishing for blogging.|

  150. ShowBox for iPad

    12 sierpnia 2017 at 23:59

    Red your website post and loved it. Have you at any time believed about guest posting on other related blogs similar to your site?

  151. for more information

    13 sierpnia 2017 at 01:58

    Thanks a lot for the post.Really looking forward to read more. Want more.

  152. emploi masseuse naturiste paris

    13 sierpnia 2017 at 04:21

    mac makeup sale cheap I think other site proprietors should take this site as an model, very clean and wonderful user friendly style and design, let alone the content. You are an expert in this topic!

  153. electrical contractor perth

    13 sierpnia 2017 at 04:59

    Perfectly written content, Really enjoyed reading through.

  154. code promo

    14 sierpnia 2017 at 03:41

    I’m really impressed with your writing skills and also with the layout on your blog. Is this a paid theme or did you modify it yourself? Anyway keep up the nice quality writing, it’s rare to see a great blog like this one these days.|

  155. Binadroid Sign Up

    14 sierpnia 2017 at 12:14

    Really appreciate you sharing this post. Great.

  156. buy pre workout online

    14 sierpnia 2017 at 13:18

    It as simple, yet effective. A lot of times it as very difficult to get that perfect balance between superb usability and visual appeal.

  157. Low Cost Printing Services Near Me

    14 sierpnia 2017 at 17:10

    This is a topic that is near to my heart Take care! Where are your contact details though?

  158. quickbooks tech support phone number

    14 sierpnia 2017 at 21:59

    Fantastic article.Really thank you! Want more.

  159. general contractor los angeles

    14 sierpnia 2017 at 22:12

    Real wonderful information can be found on weblog.

  160. Accounts payable audit

    14 sierpnia 2017 at 23:10

    This is one awesome article.Really thank you! Awesome.

  161. all about digital marketing

    15 sierpnia 2017 at 01:38

    pretty practical stuff, overall I imagine this is really worth a bookmark, thanks

  162. porn clip

    15 sierpnia 2017 at 03:56

    Wow! After all I got a weblog from where I be able to in fact take valuable data regarding my study and knowledge.|

  163. tourism bali indonesia

    15 sierpnia 2017 at 11:40

    Im grateful for the post.Really looking forward to read more. Awesome.

  164. environmental traits definition

    15 sierpnia 2017 at 13:41

    Of course, what a great blog and educative posts, I will bookmark your site.Have an awsome day!

  165. Viral Blog

    15 sierpnia 2017 at 15:42

    Nice post. I learn something new and challenging on blogs I stumbleupon every day. It will always be exciting to read articles from other writers and practice something from other websites.

  166. myMobile gear

    15 sierpnia 2017 at 17:42

    Red your website put up and liked it. Have you at any time considered about visitor submitting on other associated blogs similar to your website?

  167. casino party pa

    15 sierpnia 2017 at 20:01

    Thank you for sharing your thoughts. I truly appreciate your efforts and I am waiting for your further post thank you once again.|

  168. Make Money Now!

    16 sierpnia 2017 at 03:01

    Genuinely when someone doesn’t know then its up to other people that they will help, so here it occurs.|

  169. Slimming

    16 sierpnia 2017 at 11:47

    Woh I love your posts, saved to my bookmarks!.

  170. feng shui your bedroom

    16 sierpnia 2017 at 13:24

    Thank you for your blog post.Really looking forward to read more. Much obliged.

  171. chisinau hotels

    16 sierpnia 2017 at 15:02

    Thanks so much for the article.Much thanks again. Cool.

  172. Radhe Maa video

    16 sierpnia 2017 at 15:32

    written. In my opinion, it might bring your website a little bit more interesting.

  173. 海外引越し

    16 sierpnia 2017 at 21:52

    This excellent website truly has all the information I needed concerning this subject and didn’t know who to ask. |

  174. دانلود فیلم

    16 sierpnia 2017 at 23:27

    This is one awesome blog.Much thanks again. Awesome.

  175. buy viagra online

    17 sierpnia 2017 at 03:12

    Hey! This is my first comment here so I just wanted to give a quick shout out and tell you I genuinely enjoy reading your blog posts. Can you suggest any other blogs/websites/forums that go over the same topics? Appreciate it!|

  176. glendale real estate

    17 sierpnia 2017 at 05:30

    It as hard to find knowledgeable people about this topic, however, you sound like you know what you are talking about! Thanks

  177. Kratom Canada

    17 sierpnia 2017 at 14:45

    Hello to all, how is everything, I think every one is getting more from this web page, and your views are nice in favor of new users.|

  178. capture

    17 sierpnia 2017 at 17:56

    Good day! Do you use Twitter? I’d like to follow you if that would be okay. I’m absolutely enjoying your blog and look forward to new updates.|

  179. mundane

    17 sierpnia 2017 at 19:45

    There is obviously a bunch to identify about this. I believe you made some good points in features also.

  180. pornhub

    17 sierpnia 2017 at 21:15

    I’m very happy to discover this great site. I need to to thank you for your time for this particularly wonderful read!! I definitely really liked every bit of it and I have you saved to fav to look at new stuff on your site.|

  181. private walth management

    17 sierpnia 2017 at 21:45

    I was looking through some of your content on this site and I conceive this internet site is real informative ! Keep putting up.

  182. buy prescription medication online

    18 sierpnia 2017 at 03:48

    Hi there, just became aware of your blog through Google, and found that it is truly informative. I’m gonna watch out for brussels. I’ll appreciate if you continue this in future. Numerous people will be benefited from your writing. Cheers!|

  183. CBD Oil

    18 sierpnia 2017 at 09:43

    Thank you for your blog.Really thank you! Much obliged.

  184. tamil mms video

    18 sierpnia 2017 at 10:59

    Hey there are using WordPress for your site platform? I’m new to the blog world but I’m trying to get started and set up my own. Do you require any coding expertise to make your own blog? Any help would be really appreciated!|

  185. SANTORINI TOURS

    18 sierpnia 2017 at 12:12

    Wow, awesome blog layout! How long have you been blogging for? you made blogging look easy. The overall look of your site is magnificent, as well as the content!. Thanks For Your article about sex.

  186. Jio mobile

    18 sierpnia 2017 at 21:57

    It’s awesome in support of me to have a web page, which is beneficial for my know-how. thanks admin|

  187. IELTS exam in Karachi

    18 sierpnia 2017 at 23:14

    Thanks for the blog post.Really thank you! Great.

  188. website

    19 sierpnia 2017 at 00:14

    I truly appreciate this blog article.Much thanks again. Really Cool.

  189. shutter speed

    19 sierpnia 2017 at 02:03

    Hello I am so glad I found your web site, I really found you by error, while I was searching on Google for something else, Anyhow I am here now and would just like to say many thanks for a incredible post and a all round enjoyable blog (I also love the theme/design), I don’t have time to go through it all at the moment but I have bookmarked it and also added in your RSS feeds, so when I have time I will be back to read a lot more, Please do keep up the awesome job.|

  190. iso

    19 sierpnia 2017 at 11:12

    My family members all the time say that I am wasting my time here at net, but I know I am getting know-how all the time by reading thes pleasant articles or reviews.|

  191. IELTS exam in Karachi

    19 sierpnia 2017 at 11:20

    This can be a set of words, not an essay. you are incompetent

Skomentuj

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Najpopularniejsze

Góra