Historia

Rocznica śmierci biskupa Teofila Bromboszcza

80 lat temu zmarł Teofil Bromboszcz, biskup katowicki, działacz plebiscytowy i patriotyczny w okresie powstań śląskich. Sprzeciw Niemców i sanacji spowodował, że biskupem został dopiero w 1934 r.

Urodził się 25 kwietnia 1886 r. we wsi Ligota pod Katowicami w rodzinie chłopskiej. W 1899 r. ukończył dwuklasową szkołę ludową w Ligocie. W następnych latach uczęszczał do Królewskiego Gimnazjum w Pszczynie oraz do Królewskiego Gimnazjum Klasycznego w Gliwicach, w którym w 1908 r. zdał egzamin maturalny.

Studia teologiczne odbył na Wydziale Teologicznym Uniwersytetu Wrocławskiego. Działał wówczas w tajnych stowarzyszeniach młodzieży polskiej. Święcenia kapłańskie przyjął w czerwcu 1912 r. Został skierowany do parafii św. Jana Chrzciciela w Szczecinie, w charakterze duszpasterza katolickiej diaspory wyznaniowej.

We wrześniu 1914 r. zgłosił się do służby wojskowej, był kapelanem w armii niemieckiej na froncie belgijskim, francuskim oraz wschodnim, za co otrzymał Żelazny Krzyż I klasy.

Od 1917 r. był proboszczem garnizonu w Toruniu, rok później uzyskał stopień naukowy doktora teologii. Z początkiem 1919 r. został mianowany redaktorem „Posłańca Niedzielnego” i diecezjalnym sekretarzem Związku św. Bonifacego, a także wikariuszem przy katedrze św. Jana we Wrocławiu.

Jednocześnie zaangażował się w polski ruch narodowy. Był duszpasterzem Polaków w kościele św. Anny, założycielem Towarzystwa Kościelnego Polaków-Katolików i współpracownikiem Polskiej Rady Ludowej i Towarzystwa Gimnastycznego „Sokół” we Wrocławiu.

Był inwigilowany i denuncjowany przez niemieckie służby wywiadowcze, wskutek czego utracił stanowisko redaktora „Posłańca Niedzielnego”. We 1920 r. opuścił Wrocław i osiadł tymczasowo w Mikołowie, a następnie powierzono mu parafię w Ornontowicach.

W okresie zmagań o przynależność państwową Górnego Śląska angażował się w działalność plebiscytową. Po przyłączeniu wschodniej części Górnego Śląska do Polski włączył się aktywnie do życia polityczno-społecznego. Był współzałożycielem i prezesem Związku Obrony Kresów Zachodnich i okręgowym opiekunem Związku Powstańców Śląskich.

Po utworzeniu w listopadzie 1922 r. Administracji Apostolskiej Śląska Polskiego włączył się w budowę jej struktur organizacyjnych. Otrzymał kolejno nominacje: egzaminatora prosynodalnego, cenzora książek, a pod koniec 1923 r. na wikariusza generalnego Administracji.

Realizował wiele przedsięwzięć diecezji, jak zakup gruntu pod budowę katedry i majątku Kokoszyce, przeznaczonego na ośrodek rekolekcyjny diecezji czy utworzenie Księgarni Katolickiej w Katowicach. Odpowiadał też za budowę gmachu Śląskiego Seminarium Duchownego w Krakowie.

W październiku 1926 r. Związek Niemieckich Katolików w Polsce zgłosił w Stolicy Apostolskiej protest przeciw ewentualnemu powołaniu ks. Bromboszcza na biskupstwo katowickie. Głównym powodem sprzeciwu było jego zaangażowanie w sprawę plebiscytu.

Nacisk ze strony katolickich kręgów niemieckich, a także odmienny stosunek do sanacji, której zwolennikiem był nowy biskup Arkadiusz Lisiecki, sprawił, że w 1927 r. odwołano go także ze stanowiska wikariusza generalnego oraz przeniesiono do Mysłowic na stanowisko proboszcza parafii Najświętszego Serca Pana Jezusa.

Tutaj ks. Bromboszcz zajął się porządkowaniem życia parafii – m.in. przeprowadził remont trzech należących do parafii kościołów, przyczynił się do kupna starej synagogi i przeznaczenia jej na Katolicki Dom Ludowy oraz utworzył sierociniec, który oddał pod opieką salezjanów.

Prowadził naukę religii w szkołach, dla diecezji katowickiej opracowywał nowy podręcznik katechizmu i historii biblijnej. Był asystentem kościelnym Diecezjalnego Instytutu Akcji Katolickiej. W okresie wielkiego kryzysu gospodarczego przeznaczał fundusze zebrane na budowę katedry na cele charytatywne.

Bullą papieską z dnia 24 marca 1934 r. został mianowany pierwszym biskupem sufraganem katowickim. Dopiero w 1936 r. zrezygnował z funkcji proboszcza. Od końca 1935 r. zmagał się z białaczką, utrzymując jednak ciągle aktywność duszpasterską.

Zmarł 12 stycznia 1937 r., trzy dni później został pochowany w krypcie Katedry św. Piotra i Pawła w Katowicach. Po jego śmierci do kurii biskupiej w Katowicach napłynęło 157 telegramów kondolencyjnych.

Źródło: L. Smołka, Bromboszcz Teofil, [w:] M. Pater (red.), Słownik Biograficzny Katolickiego Duchowieństwa Śląskiego XIX i XX wieku, Katowice 1996

WSZYSTKIE PRAWA DO TEKSTU ZASTRZEŻONE. Możesz udostępniać tekst w serwisach społecznościowych, ale zabronione jest kopiowanie tekstu w części lub całości przez inne redakcje i serwisy internetowe bez zgody redakcji pod groźbą kary i może być ścigane prawnie.

25 komentarzy

25 Komentarzy

  1. Roscoe Matsu

    29 stycznia 2017 at 05:29

    alkaline water

  2. Stephine Avalos

    29 stycznia 2017 at 10:36

    salon kosmetyczny w Krakowie

  3. Drew Lauck

    20 lutego 2017 at 23:02

    People Development Africa

  4. Abdul Miggo

    22 lutego 2017 at 08:44

    hot rod steering column

  5. liposuction near me

    23 lutego 2017 at 23:31

    Aw, this was a very nice post. In thought I want to put in writing like this moreover – taking time and precise effort to make an excellent article… but what can I say… I procrastinate alot and under no circumstances appear to get something done.

  6. Brandee Taveras

    24 lutego 2017 at 02:02

    I like this blog very much so much great information.TubeSync

  7. Amparo

    24 lutego 2017 at 03:56

    The following time I learn a weblog, I hope that it doesnt disappoint me as much as this one. I mean, I know it was my option to read, however I really thought youd have one thing attention-grabbing to say. All I hear is a bunch of whining about something that you could repair if you werent too busy on the lookout for attention.EBestWebHost

  8. Troy Czarny

    24 lutego 2017 at 07:14

    you might have an ideal blog right here! would you wish to make some invite posts on my weblog?CosmosEntertainment

  9. You should take part in a contest for one of the best blogs on the web. I will recommend this site!

  10. There are certainly a lot of details like that to take into consideration. That is a great point to bring up. I offer the thoughts above as general inspiration but clearly there are questions like the one you bring up where the most important thing will be working in honest good faith. I don?t know if best practices have emerged around things like that, but I am sure that your job is clearly identified as a fair game. Both boys and girls feel the impact of just a moment’s pleasure, for the rest of their lives.

  11. very nice post, i certainly love this website, keep on it

  12. Nice post. I learn something more challenging on different blogs everyday. It will always be stimulating to read content from other writers and practice a little something from their store. I’d prefer to use some with the content on my blog whether you don’t mind. Natually I’ll give you a link on your web blog. Thanks for sharing.

  13. There are certainly a lot of details like that to take into consideration. That is a great point to bring up. I offer the thoughts above as general inspiration but clearly there are questions like the one you bring up where the most important thing will be working in honest good faith. I don?t know if best practices have emerged around things like that, but I am sure that your job is clearly identified as a fair game. Both boys and girls feel the impact of just a moment’s pleasure, for the rest of their lives.

  14. nasıl meme muayenesi nasıl

    8 marca 2017 at 02:16

    This is the right blog for anyone who wants to find out about this topic. You realize so much its almost hard to argue with you (not that I actually would want…HaHa). You definitely put a new spin on a topic thats been written about for years. Great stuff, just great!

  15. refan парфюмерия

    9 marca 2017 at 21:51

    There are certainly a lot of details like that to take into consideration. That is a great point to bring up. I offer the thoughts above as general inspiration but clearly there are questions like the one you bring up where the most important thing will be working in honest good faith. I don?t know if best practices have emerged around things like that, but I am sure that your job is clearly identified as a fair game. Both boys and girls feel the impact of just a moment’s pleasure, for the rest of their lives.

  16. muayyene kanser

    10 marca 2017 at 05:16

    Spot on with this write-up, I truly think this website needs much more consideration. I’ll probably be again to read much more, thanks for that info.

  17. cheap shoes website

    10 marca 2017 at 10:22

    Hi, just desired to mention, I enjoyed this site submit. It was beneficial. Keep on posting! Also visit my internet blog; ครีมหน้าขาว

  18. Would you be interested in exchanging links?

  19. This really answered my problem, thank you!

  20. eiffel парфюмерия

    11 marca 2017 at 10:34

    Nice post. I learn something more challenging on different blogs everyday. It will always be stimulating to read content from other writers and practice a little something from their store. I’d prefer to use some with the content on my blog whether you don’t mind. Natually I’ll give you a link on your web blog. Thanks for sharing.

  21. order boots online

    11 marca 2017 at 14:36

    Hey, you utilized to publish magnificent, but the final few posts have been kinda boring… I miss your great writings. Past many posts are just a minor bit out of track! come on!

  22. айфел парфюм бг

    12 marca 2017 at 00:16

    I was very pleased to find this web-site.I wanted to thanks for your time for this wonderful read!! I definitely enjoying every little bit of it and I have you bookmarked to check out new stuff you blog post.

  23. Timmy Vallandingham

    14 marca 2017 at 15:34

    I’d have to examine with you here. Which isn’t something I often do! I get pleasure from studying a put up that may make folks think. Additionally, thanks for allowing me to remark!

Skomentuj

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Najpopularniejsze

Góra