Kultura i historia

Nie prosiła Bieruta o ułaskawienie…

danutasiedzikowna70 lat temu w Gdańsku w ubeckim więzieniu została zamordowana niespełna 18-letnia Danuta Siedzikówna „Inka” – sanitariuszka 5 Wileńskiej Brygady AK mjra Szendzielarza „Łupaszki”.

Urodziła się 3 września 1928 r. we wsi Olchówka na skraju Puszczy Białowieskiej w rodzinie o tradycjach patriotycznych. Ojciec Wacław Siedzik jako student Politechniki w Petersburgu został w 1913 r. zesłany na Sybir za uczestnictwo w polskiej organizacji niepodległościowej. W 1940 r. w trakcie okupacji sowieckiej trafił na Sybir, a następnie został wcielony do armii gen. Andersa, w której szeregach zginął. Matka Eugenia z Tymińskich działająca w AK, we wrześniu 1943 r. została zamordowana przez gestapo.

Uczyła się w szkole powszechnej w Olchówce, a podczas wojny w szkole sióstr salezjanek w Różanym Stoku pod Grodnem. Po śmierci matki, w wieku zaledwie 15 lat, razem z siostrą Wiesławą wstąpiła do AK, przyjmując pseudonim „Inka”. Początkowo pełniła funkcję łączniczki na terenie swego macierzystego ośrodka Hajnówka – Białowieża. Przeszła ogólne przeszkolenie wojskowe, a także ukończyła kursy sanitarne. Po przejściu frontu sowieckiego, jesienią 1944 r. podjęła pracę kancelistki w nadleśnictwie Hajnówka.

W czerwcu 1945 r. wraz z innymi pracownikami nadleśnictwa została aresztowana za współpracę z antykomunistycznym podziemiem przez grupę NKWD-UB. Z konwoju uwolnił ją operujący na tym terenie patrol wileńskiej AK Stanisława Wołoncieja „Konusa”, podkomendnego mjr. Zygmunta Szendzielarza „Łupaszki”. W ten właśnie sposób trafiła w szeregi legendarnej 5. Wileńskiej Brygady AK, gdzie przydzielono jej funkcję sanitariuszki. Po rozformowaniu brygady na czas zimowy rozpoczęła naukę na tajnych kompletach.

Poszukiwana przez bezpiekę, na przełomie 1945/1946 r. została zaopatrzona w dokumenty na nazwisko Danuta Obuchowicz, a następnie podjęła pracę w nadleśnictwie Miłomłyn w powiecie ostródzkim. Wczesną wiosną 1946 r. nawiązała kontakt z ppor. Zdzisławem Badochą „Żelaznym”, dowódcą jednego ze szwadronów „Łupaszki”, działających na terenie Borów Tucholskich. Do lipca 1946 r. służyła tam jako łączniczka i sanitariuszka, uczestnicząc w akcjach przeciwko NKWD i UB.

20 lipca 1946 r., wysłana do Gdańska po zakup leków i opatrunków dla oddziału, „Inka” została aresztowana przez funkcjonariuszy UB, a następnie osadzona w więzieniu. W akcie oskarżenia znalazły się zarzuty udziału w związku zbrojnym, mającym na celu obalenie siłą władzy ludowej oraz mordowania milicjantów i żołnierzy Korpusu Bezpieczeństwa Wewnętrznego. Pojawił się nawet zarzut wydawania rozkazów, mimo że „Inka” była jedynie sanitariuszką oddziału. Rozbieżności w zakresie jej udziału w starciu pomiędzy partyzantami a UB i MO pojawiły się również w zeznaniach samych milicjantów.

Mimo różnych niejasności, 3 sierpnia 1946 r. Wojskowy Sąd Rejonowy w Gdańsku skazał sanitariuszkę na karę śmierci. W jednym z ostatnich grypsów do przyjaciół napisała: „Powiedzcie mojej babci, że zachowałam się jak trzeba”. Prośbę o ułaskawienie do prezydenta Bieruta, której nie chciała podpisać, skierował za nią jej obrońca.

28 sierpnia 1946 r. dowódca plutonu egzekucyjnego z KBW ppor. Franciszek Sawicki strzałem w głowę pozbawił życia niespełna 18-letnią „Inkę”.

W 1993 r. IPN postawił przed sądem zarzuty byłemu prokuratorowi wojskowemu Wacławowi Krzyżanowskiemu, który żądał dla „Inki” kary śmierci. Oskarżony o udział w komunistycznej zbrodni sądowej, został uniewinniony w sądzie II instancji.

W 2006 r. Danuta Siedzikówna „Inka” została pośmiertnie odznaczona Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski.

Szczątki „Inki” zostały odnalezione przez zespół prof. Krzysztofa Szwagrzyka we wrześniu 2014 r. pod płytami chodnika na Cmentarzu Garnizonowym w Gdańsku. Państwowy pogrzeb odbędzie się 28 sierpnia 2016 r. na terenie tej samej nekropolii, w 70. rocznicę wykonania wyroku śmierci.

Źródła: archiwum.dlapolski.pl, IPN

Jeżeli podobają Ci się materiały publicystów portalu Prawy.pl wesprzyj budowę Europejskiego Centrum Pomocy Rodzinie im. św. Jana Pawła II poprzez dokonanie wpłaty na konto Fundacji SOS Obrony Poczętego Życia: 32 1140 1010 0000 4777 8600 1001. Pomóż leczyć ciężko chore dzieci.

WSZYSTKIE PRAWA DO TEKSTU ZASTRZEŻONE. Możesz udostępniać tekst w serwisach społecznościowych, ale zabronione jest kopiowanie tekstu w części lub całości przez inne redakcje i serwisy internetowe bez zgody redakcji pod groźbą kary i może być ścigane prawnie.

15 komentarzy

15 Komentarzy

  1. news about Jewellery

    4 listopada 2017 at 14:14

    Friendship bracelets might be worn by anyone regardless of gender or age.

  2. joma jewellery a little heart of gold

    7 listopada 2017 at 10:53

    Every invention additionally leads to the creation of a new knowledge.

    Information is created to satisfy the need of the human beings.

  3. João João Miguel

    9 listopada 2017 at 15:36

    A satisfação é 100% garantida e você vai ficar
    absolutamente feliz ao levar Green Coffee Turbo para sua morada. http://www.rtc-abetifi.edu.gh/index.php/2014/12/04/government-backs-down-on-tuition-fees-for-non-europeans/

  4. Harrison

    17 listopada 2017 at 16:20

    Have been taking little over a month.

  5. Wendy

    1 grudnia 2017 at 03:17

    ASquared Nutrition Garcinia Cambogia Essence got 3.5 from 5 stars on with 254 comments as well
    as reviews.

  6. Fatima

    1 grudnia 2017 at 11:38

    The manufacturing of the garcinia cambogia extract must
    have occurred in a trusted country like UNITED STATE.

  7. Louisa

    4 grudnia 2017 at 22:19

    There is no details manufacturer of pure garcinia, taking into consideration the remove is all-natural.

  8. Shawn

    11 grudnia 2017 at 12:02

    Pure Garcinia cambogia extract is a pumpkin form fruit which exclusively is native to South Asia.

  9. hornit horn

    11 grudnia 2017 at 14:45

    No matter if some one searches for his necessary thing, thus he/she desires to be available that in detail, thus
    that thing is maintained over here.

  10. Luella

    12 grudnia 2017 at 01:34

    Garcinia cambogia may boost the quantity of time it
    takes to get to fatigue throughout exercise, according to one research study
    An additional research that utilized mice had similar outcomes, revealing that
    HCA enhanced endurance throughout running.

  11. best cccam server

    13 grudnia 2017 at 23:23

    Touche. Great arguments. Keep up the good effort.

  12. Bondia eu xto doente de bronquite tem qui faser que. http://wiki.kupopolis.info/index.php?title=User:BernadineKeefe4

  13. vehiclestransport

    15 lutego 2018 at 03:17

    When I initially commented I clicked the „Notify me when new comments are added”
    checkbox and now each time a comment is added
    I get several e-mails with the same comment. Is there any way you can remove
    people from that service? Thanks a lot!

  14. chip satış

    11 marca 2018 at 23:22

    Wonderful goods from you, man. I have understand
    your stuff previous to and you’re just too fantastic. I
    actually like what you have acquired here, certainly like what you’re saying and the way in which you say it.
    You make it enjoyable and you still care for to keep it smart.
    I can’t wait to read far more from you. This is really
    a wonderful web site.

  15. instagram quotes

    17 maja 2018 at 11:08

    Thanks for your sharing. Hope you can contribute more quality posts to this page. Thank you!

Skomentuj

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Najpopularniejsze

Góra