Tajemnicze spotkania papieża Leona XIV. W tle liturgia w rycie trydenckim

Red. Chmielewski w swoim artykule przytacza informacje o przyjęciu przez papieża na audiencji dwóch amerykańskich świeckich – Stephena Bullivanta i Stephena Cranneya.

To autorzy ważnych w Ameryce książek na temat tradycyjnej liturgii, pisanych jednak w kluczu socjologicznym. Warto przyjrzeć się ich poglądom, żeby zrozumieć, jakie decyzje może podjąć papież - argumentuje dziennikarz.

Pierwszy z nich jest profesorem teologii i socjologii religii oraz dyrektorem Centrum Religii i Społeczeństwa Benedykta XVI na Uniwersytecie Matki Bożej w Londynie (St Mary’s University London). Zasłynął m.in. książką pt. „Mass Exodus: Catholic Disaffiliation in Britain and America since Vatican II” („Odchodzenie z Mszy: Porzucanie wiary przez katolików w Wielkiej Brytanii i Ameryce po II Soborze Watykańskim”). Wskazuje on w niej, że to nie tylko zamieszanie wywołane przez zmiany soborowe, ale także wielkie przemiany społeczne i kulturowe, które rozpoczęły się jeszcze przed Vaticanum II są przyczynami masowych odejść od praktykowania wiary katolickiej w ostatnich dekadach. Jednocześnie ocenił zmiany soborowe jako zbyt szerokie i szybkie. Kluczową rolę według Bullivanta odegrały zmiany we Mszy świętej, rezygnacja z nacisku na tradycyjną pobożność, zniesienie postu piątkowego w wielu krajach.

Z kolei Cranney to pracownik Katolickiego Uniwersytetu Ameryki w Waszyngtonie. Razem z Bullivantem napisał książkę pt. „Trads. Latin Mass Catholics in the United States” („Tradycjonaliści. Katolicy Mszy łacińskiej w Stanach Zjednoczonych”). Wskazywali w niej, że społeczność ta jest o wiele bardziej zróżnicowana, , niż liczne uproszczone obrazy medialne. W ich ocenie katolicy tradycyjni w USA w większości akceptują II Sobór Watykański, w przeciwieństwie do wielu innych katolików wierzą też silnie w szereg kluczowych prawd wiary, takich jak choćby realna obecność Pana Jezusa pod postaciami eucharystycznymi. Co więcej, krytycznie ocenili oni rozwój sytuacji wokół Mszy trydenckiej po „Traditionis custodes” papieża Franciszka, wskazując, że jednym z głównych efektów było wzmocnienie środowisk Bractwa Kapłańskiego św. Piusa X.  

Chmielewski zauważa także, że "w ostatnich dniach Ojciec Święty odbył jeszcze jedno bardzo interesujące spotkanie".

Przyjął na audiencji argentyńskiego biskupa, Pedro Daniela Martíneza Perea. Biskup kierował diecezją San Luis, ale Franciszek zmusił go do rezygnacji. Martínez Perea był zdecydowanym krytykiem adhortacji apostolskiej „Amoris laetitia” i zwolennikiem tradycyjnej Mszy świętej - zwrócił uwagę.

Nie są znane szczegóły przebiegu żadnych ze wspomnianych spotkań, jednak redaktor PCh24.pl wyraża nadzieję, że mogą one świadczyć o planach papieża na zmiany korzystne dla wiernych tradycyjnych.

Jest możliwe, że tak jak w 1988 roku, tak i w roku 2026 znaczącą rolę odegra postawa Bractwa św. Piusa X. Jeżeli Stolica Apostolska zrealizuje zapowiedzi i nałoży ekskomunikę na biskupów Bractwa po nowych święceniach, to papież może chcieć jednocześnie zaoferować „pozytywną drogę” tym zwolennikom tradycyjnej Mszy świętej, którzy nie chcą wiązać się z Bractwem w tej nowej, trudnej sytuacji. Wydawałoby się logiczne, że Leon XIV, o ile tylko kurialna optyka nie przeważy, zdecyduje się na rozwiązanie sporów liturgicznych jeszcze przed wakacjami – tak, by udzielić choćby nieco większej swobody celebracji Mszy świętej w rycie przedsoborowym, zanim Bractwo wyświęci biskupów - wskazał.