Kultura i historia

Władysław Marcinkowski ps. „Jaxa” – zastępca dowódcy Brygady Świętokrzyskiej

wladyslawmarcinkowskiJako jeden z założycieli Związku Jaszczurczego od pierwszych dni niemieckiej okupacji rozbudowywał narodowy nurt zbrojnej walki o niepodległość. Latem 1944 r. został zastępcą dowódcy Brygady Świętokrzyskiej NSZ, z którą, w obawie przed nadciągającą Armią Czerwoną, kilka miesięcy później wymaszerował na Zachód.

Władysław Marcinkowski urodził się 26 maja 1906 r. w Skarżysku-Kamiennej. Niedługo potem rodzina przeniosła się do Rostowa nad Donem, a następnie w 1918 r. osiadła w Warszawie. Tam w Gimnazjum im. Stanisława Staszica zdał maturę i podjął studia na wydziale mechanicznym Politechniki Warszawskiej. Dyplom inżyniera uzyskał w 1931 r.

Służbę wojskową odbył w Szkole Podchorążych Centrum Wyszkolenia Saperów. Ukończył też kurs w Centrum Wyszkolenia Broni Pancernych oraz kurs Dowódców Batalionu Piechoty dla Oficerów Technicznych. Później pracował w firmie inżynieryjnej założonej przez jego ojca.

W sierpniu 1939 r. jako porucznik rezerwy został powołany na ćwiczenia wojskowe. W czasie kampanii wrześniowej służył jako dowódca plutonu w 1. Dywizjonie Pociągów Pancernych, a następnie w innych oddziałach wojskowych. Do Warszawy powrócił na początku października 1939 r.

W czasie okupacji należał do władz naczelnych tzw. Grupy „Szańca”, czyli przedwojennego Obozu Narodowo-Radykalnego oraz był współtwórcą Związku Jaszczurczego, w którym odpowiadał za organizację pionu wojskowego. Jego firma, poza normalną działalnością, służyła jako przykrywka dla działań konspiracyjnych.

Po utworzeniu Narodowych Sił Zbrojnych wszedł w skład Tymczasowej Narodowej Rady Politycznej – organu zwierzchniego NSZ. Przed wybuchem powstania opuścił Warszawę i w połowie sierpnia 1944 r. objął funkcję zastępcy dowódcy Brygady Świętokrzyskiej NSZ.

W trakcie marszu na Zachód brał udział w wielu bitwach, m.in. pod Zagnańskiem 28 sierpnia 1944 r. i pod Cacowem 20 września 1944 r. W marcu 1945 r. w Pradze brał udział w konferencji przedstawicieli antykomunistycznych ugrupowań z krajów Europy środkowej w Pradze. Uczestniczył też w rozmowach z wojskowymi władzami amerykańskimi, w wyniku których Brygada z terenu Czechosłowacji przeszła w głąb Bawarii.

Przez pewien czas był oficerem łącznikowym Brygady przy II Korpusie. Następnie wyemigrował do Francji, a w 1951 r. osiadł z rodziną w Kanadzie. Pracował jako inżynier w specjalności ogrzewania wodą przegrzaną, działał też w Stowarzyszeniu Techników Polskich.

Pozostawał w kontakcie z dawnymi towarzyszami broni w Polsce. W 1995 r. otrzymał honorowe członkostwo Związku Żołnierzy NSZ. Był autorem książki „Wspomnienia 1934 – 1945”, w której opisał m.in. losy Brygady Świętokrzyskiej.

Ppłk Władysław Marcinkowski zmarł 18 marca 1996 r., w wieku 89 lat.

opr. Paweł Brojek
Źródło: nsz.com.pl

Jeżeli podobają Ci się materiały publicystów portalu Prawy.pl wesprzyj budowę Europejskiego Centrum Pomocy Rodzinie im. św. Jana Pawła II poprzez dokonanie wpłaty na konto Fundacji SOS Obrony Poczętego Życia: 32 1140 1010 0000 4777 8600 1001. Pomóż leczyć ciężko chore dzieci.

WSZYSTKIE PRAWA DO TEKSTU ZASTRZEŻONE. Możesz udostępniać tekst w serwisach społecznościowych, ale zabronione jest kopiowanie tekstu w części lub całości przez inne redakcje i serwisy internetowe bez zgody redakcji pod groźbą kary i może być ścigane prawnie.

2 komentarze

2 Komentarzy

  1. xctcsgp

    14 kwietnia 2020 at 14:00

    and misinterpreting them its compromises to position statement Generic cialis online Among the coconuts are still not on the determinant side of overtakes

  2. generic cialis online

    21 kwietnia 2020 at 14:00

    Noingq vrlmvg Cialis low price canadian cialis

Skomentuj

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Najpopularniejsze

Góra