Na przełomie kwietnia i maja u kobiety stwierdzono zakażenie koronawirusem i skierowano ją na kwarantannę domową. Karolina L. w trakcie jej odbywania wyszła z domu, aby zakupić niezbędne produkty żywnościowe i leki. Torunianka została oskarżona o sprowadzenie zagrożenia dla życia lub zdrowia wielu osób poprzez stworzenie ryzyka epidemiologicznego i szerzenia choroby zakaźnej. Sąd zastosował wobec niej środek zapobiegawczy w postaci tymczasowego aresztowania.

 

Po interwencji Ordo Iuris, Sąd Okręgowy w Toruniu bezwarunkowo uchylił areszt wobec Karoliny L. przychylając się tym samym do stanowiska Instytutu oraz obrońcy kobiety - mec. Mariusza Lewandowskiego. Zastosowany został także środek zapobiegawczy w postaci dozoru Policji dwa razy w tygodniu. Sąd wskazał jednocześnie, że na obecnym etapie postępowania przesłanka dotycząca zastosowania środka zapobiegawczego w postaci tymczasowego aresztowania ze względu na surowość kary się zdezaktualizowała.

 

W opinii „przyjaciela sądu”, Instytut wskazał, że w tej sprawie nie istnieją przesłanki skłaniające do zastosowania najdrastyczniejszego środka zapobiegawczego. Według Ordo Iuris, nie ma obaw o ucieczkę lub ukrywanie się oskarżonej, ani o matactwo lub utrudnianie przez nią postępowania, a także o możliwość popełnienia przestępstwa przeciwko zdrowiu lub bezpieczeństwu publicznemu (art. 165 par. 1 kodeksu karnego).

 

Prawnicy podkreślili, że stan zdrowia kobiety (stwierdzona depresja) i nieodzowność sprawowania przez nią opieki nad jej najbliższymi, uzasadniają uchylenie bądź zmianę tymczasowego aresztowania na łagodniejszy środek zapobiegawczy. Ich zdaniem, za nieadekwatny należy również uznać argument, w myśl którego utrzymywanie dalszego tymczasowego aresztu miałoby być uzasadnione wyłącznie zagrożeniem surową karą za zarzucany czyn. W świetle gwarancji konstytucyjnych, norma wyrażona w art. 258 § 2 k.p.k. nie może być rozumiana jako dopuszczająca powołanie się wyłącznie na tą przesłankę jako wystarczającą podstawę stosowania lub przedłużenia tymczasowego aresztu.

 

Ordo Iuris w swojej opinii podkreśił, że zgodnie z polskimi i międzynarodowymi przepisami, pozbawienie człowieka wolności w toku procesu karnego powinno następować tylko w sytuacji, w której za pomocą innych środków nie można osiągnąć celu, do jakiego proces dąży. Kodeks postępowania karnego stwierdza, iż tymczasowe aresztowanie powinno być stosowanie w ostateczności, gdy inne (wolnościowe) środki zapobiegawcze nie będą w stanie zabezpieczyć prawidłowego toku postępowania karnego. Instytut przypomniał również, że Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 13 lipca 2009 r. (sygn. akt SK 46/08) przywołał stanowisko zawarte w Tymczasowej Rezolucji, dotyczącej wyroków Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w Strasburgu, w której zaznaczono, że „utrzymywanie tymczasowego aresztowania jest uzasadnione jedynie wówczas, jeśli zachodzą szczególne wskazania wynikające z wymogu ochrony interesu publicznego, które pomimo istnienia domniemania niewinności, przeważają nad zasadą poszanowania dla wolności osobistej jednostki” (KM/ResDH [2007]75).

 

„Nie można posługiwać się tymczasowym aresztowaniem jako środkiem szybkiej represji karnoprawnej, gdyż zamierzonym przez ustawodawcę celem tego środka zapobiegawczego jest zabezpieczeniu prawidłowego toku postępowania. Z orzeczeń Europejskiego Trybunału Praw Człowieka zapadłych w skargach, gdzie stroną jest Polska wynika, że praktyka stosowania i przedłużania tymczasowego aresztowania w naszym kraju oceniana jest krytycznie z punktu widzenia standardów określonych w przepisach prawa międzynarodowego. Często powtarzającym się w tych orzeczeniach zarzutem wobec sądów jest właśnie brak rzetelnego badania czy zastosowanie innego, nieizolacyjnego środka zapobiegawczego byłoby w sprawie wystarczające do zabezpieczenia prawidłowego toku postępowania. Co więcej, należy zwrócić uwagę na niezawiniony przez oskarżoną w tej sprawie znacznie przedłużający się okres trwania postępowania karnego, mimo relatywnie prostego stanu faktycznego sprawy” – zaznaczyła mec. Magdalena Majkowska z Centrum Interwencji Procesowej Ordo Iuris.