Kultura i historia

Mord niemiecki w lesie bratiańskim

15 października 1939 r., w zbiorowej egzekucji przeprowadzonej przez Niemców w lesie koło wsi Bratian, położonej w pobliżu Nowego Miasta Lubawskiego, zabito blisko 150 przedstawicieli polskiej inteligencji z ziemi lubawskiej.

Nowe Miasto Lubawskie zostało zajęte przez oddziały Wehrmachtu już 3 września 1939 r. W mieście i jego okolicach niemal natychmiast uaktywnili się członkowie Selbstschutzu – paramilitarnej formacji złożonej z przedstawicieli niemieckiej mniejszości narodowej, zamieszkującej przedwojenne terytorium Rzeczypospolitej.

Niemcy ci, znając polskie środowisko, jeszcze przed wybuchem wojny sporządzili listy mieszkańców, którzy mieli być objęci represjami. Wkrótce rozpoczęły się aresztowania, których ofiarą padli przede wszystkim przedstawiciele lokalnych elit intelektualnych – w pierwszym rzędzie katoliccy księża, nauczyciele i urzędnicy.

Aresztowani Polacy byli przetrzymywani przede wszystkim w piwnicach siedziby Selbstschutzu w Nowym Mieście. Po torturach i wyczerpujących przesłuchaniach aresztowanych wywożono następnie do obozów koncentracyjnych lub w odludne miejsca, gdzie byli mordowani.

Do największej niemieckiej zbrodni na mieszkańcach ziemi lubawskiej doszło 15 października 1939 r. w lesie nieopodal wsi Bratian w miejscu znajdującym się przy szosie wiodącej w kierunku Ostródy. Tego dnia przywieziono tam około 150 Polaków, więzionych wcześniej w aresztach w Nowym Mieście Lubawskim, a następnie rozstrzelano i pochowano w czterech zbiorowych mogiłach. W następnych tygodniach dochodziło do kolejnych egzekucji.

W drugiej połowie 1944 r., w związku ze zbliżająca się ofensywą radziecką, Niemcy przystąpili do zacierania śladów zbrodni. W lipcu tego roku sprowadzili na miejsce egzekucji grupę więźniów z Grudziądza, którym nakazano odkopanie i spalenie zwłok ofiar.

W 1948 r. dla upamiętnienia ofiar mordu miejscowa społeczność ufundowała pomnik, który postawiono na miejscu egzekucji.

Paweł Brojek
Źródło: sanktuariummbl.diecezja.torun.pl

© WSZYSTKIE PRAWA DO TEKSTU ZASTRZEŻONE. Możesz udostępniać tekst w serwisach społecznościowych, ale zabronione jest kopiowanie tekstu w części lub całości przez inne redakcje i serwisy internetowe bez zgody redakcji pod groźbą kary i może być ścigane prawnie.

Jeżeli podobają Ci się materiały publicystów portalu Prawy.pl wesprzyj budowę Europejskiego Centrum Pomocy Rodzinie im. św. Jana Pawła II poprzez dokonanie wpłaty na konto Fundacji SOS Obrony Poczętego Życia: 32 1140 1010 0000 4777 8600 1001. Pomóż leczyć ciężko chore dzieci.

WSZYSTKIE PRAWA DO TEKSTU ZASTRZEŻONE. Możesz udostępniać tekst w serwisach społecznościowych, ale zabronione jest kopiowanie tekstu w części lub całości przez inne redakcje i serwisy internetowe bez zgody redakcji pod groźbą kary i może być ścigane prawnie.

157 komentarzy

157 Komentarzy

  1. lasoracesira.it

    4 listopada 2017 at 02:36

    RC

  2. cheap car insurance houston

    7 listopada 2017 at 13:33

    As a Beginner, I am continually resear?hing for stories which can assist me… Many th?nks

  3. السياحة في دبي

    12 listopada 2017 at 10:51

    GA

  4. Santo Chesnut

    15 listopada 2017 at 14:31

    |tenho surfado on-line mais de três horas por noite , e eu nunca tinha encontrado um artigo tão fascinante como o seu blog. parabéns, parabenizo pelo seu compentência na elaboração do seu artigo

  5. Tischkicker

    16 listopada 2017 at 18:01

    Profi Tischkicker sorgen für ein tolles Spielgefühl.

  6. Sunny

    18 listopada 2017 at 17:14

    Great SEO professionals are hard to locate, as well as Wikisol supplies one of
    the SEO solutions in Pakistan.

  7. Ivy

    18 listopada 2017 at 21:01

    Therefore, prior to my 40th birthday celebration, I chose to retire” as well as established a site devoted to on the internet local Search Engine Optimization advertising.

  8. Kacey

    20 listopada 2017 at 00:36

    The benefits of Search Engine Optimization services are such that a
    lot of service residences are passionate to enjoy its advantages.

  9. Ezequiel

    21 listopada 2017 at 08:55

    I couldn’t resist commenting. Well written!

  10. Stunning story there. What occurred after? Take care!

  11. carpet protector

    23 listopada 2017 at 21:06

    Excellent post. I will be facing many of these issues as well..

  12. over the counter std test kits cvs

    24 listopada 2017 at 17:35

    Pap tests detect cervical cell adjustments—not HPV.

  13. over the counter std test walmart

    24 listopada 2017 at 18:10

    Chlamydia is treated by taking antibiotics.

  14. michael kors australia

    24 listopada 2017 at 19:38

    Up to 79% OFF Michael Kors Factory Store.

  15. synthetic steroids

    25 listopada 2017 at 10:38

    Others make use of hypodermic needles to.

  16. حجز فنادق المدينه

    25 listopada 2017 at 12:16

    I see extra of an issue there than I do in the west!

  17. click here

    26 listopada 2017 at 12:47

    Paid users can log in for email or chat assist.

  18. Over the counter std test Walmart

    27 listopada 2017 at 07:01

    HIV is the acronym for human immunodeficiency virus.

  19. liberar zte cricket

    28 listopada 2017 at 12:33

    Formas de desbloquear los teléfonos móviles.

  20. http://2018.apaszki.org.pl/

    2 grudnia 2017 at 22:35

    Super príspevok, celkom s vami súhlasím, i keď niekoľko i aspekty Tine sporná.
    Rozhodne rovnaký blog môžu spoľahnúť rešpekt.
    Myslím, že napriek tomu som klesať.

  21. Maria Letícia

    3 grudnia 2017 at 20:11

    Esse processo auxilia na redução com peso.

  22. Flat Belly Detox Diet

    5 grudnia 2017 at 18:52

    He has documented all these in the Flat Belly Detox.

  23. sildenafil citrate 100mg

    7 grudnia 2017 at 08:33

    kamagra 100mg sildenafil citrate 100mg sildenafilo
    http://sildenafilcitrate.today

  24. Gwen

    7 grudnia 2017 at 13:48

    MY

  25. Tractor Workshop Manuals

    10 grudnia 2017 at 21:49

    Great POST!!! I also have a blog were I share some other ideias

  26. generator Rise of the Kings

    11 grudnia 2017 at 16:50

    It’s safe to use.

  27. stock trends in december

    12 grudnia 2017 at 18:08

    Stocks which might be trending exhausting have a shelf-life.

  28. Lesli

    14 grudnia 2017 at 08:15

    Sim! Finalmente alguém escreve sobre .

  29. thiet ke ho ca koi trong nha

    15 grudnia 2017 at 06:03

    Highly descriptive blog, I loved that a lot.
    Will there be a part 2?

  30. www.nuurulhuda.com

    15 grudnia 2017 at 20:42

  31. ban ghe

    15 grudnia 2017 at 23:56

    Very descriptive post, I liked that a lot. Will there be a part 2?

  32. web site

    18 grudnia 2017 at 09:27

    Tenho lido tantos artigos ou clientes relativa os amantes do
    blogger exceto isto artigo é realmente
    um agradável pedaço de escrita , mantê-lo.

  33. remedio para bronquite alergica

    22 grudnia 2017 at 11:51

    Bronquite é uma ardor da mucosa dos brônquios. http://www.kittenbot.cc/wiki/index.php/User:JedHussey2

  34. Dllstore.net

    24 grudnia 2017 at 00:40

    Então, repetindo, evite dietas radicais.

  35. Calvin

    24 grudnia 2017 at 08:23

    Fuja dos alimentos riqueza perante gorduras saturadas.

  36. cialis cheap

    27 grudnia 2017 at 08:23

    cialis professional cheap
    cialis cheap
    cialis discount australia

  37. Daftar Judi Bola

    12 marca 2018 at 11:55

    What’s up everyone, it’s my first pay a quick visit at this web site, and piece of writing is really fruitful designed for me, keep up posting these posts.

  38. Okmclaph

    16 marca 2018 at 00:46

    amoxil posologia amoxil allergy amoxil paediatric suspension spc [url=http://amoxilpillbuy.com/]amoxil 250[/url] ’

  39. fake oakleys

    25 marca 2018 at 15:09

    Hi, Neat post. There’s a problem along with your website in internet explorer, would check this?

    IE still is the market leader and a good part of other folks will omit your great writing because of this problem.

  40. goku

    9 kwietnia 2018 at 07:49

    Appreciate the recommendation. Let me try it out.

  41. wbzSporb

    17 kwietnia 2018 at 07:02

    viagra brand cheap viagra coupon viagra effects on women [url=http://junkmarketstyleevents.com/#]viagra drug[/url] OK’

  42. streaming film gratis

    27 maja 2018 at 10:43

    you’re actually a just right webmaster. The web site loading velocity
    is amazing. It sort of feels that you are doing any distinctive
    trick. Moreover, The contents are masterwork. you have done a wonderful
    process on this subject!

  43. streaming film gratis

    27 maja 2018 at 11:28

    I absolutely love your website.. Great colors & theme.

    Did you develop this site yourself? Please reply back as I’m looking to
    create my very own website and would love to learn where you got
    this from or exactly what the theme is called.

    Appreciate it!

  44. Stewartskato

    1 lipca 2018 at 07:32

  45. BrianTot

    19 lipca 2018 at 12:20

  46. Billymen

    19 lipca 2018 at 13:44

    wh0cd257930 order kamagra gel

  47. Billymen

    20 lipca 2018 at 03:03

    wh0cd43433 Wellbutrin Zyban

  48. Stewartskato

    20 lipca 2018 at 14:50

    wh0cd114932 sterapred ds

  49. Archieted

    21 lipca 2018 at 22:34

  50. Archieted

    22 lipca 2018 at 22:20

  51. AlvinTrupt

    23 lipca 2018 at 02:19

  52. Archieted

    23 lipca 2018 at 05:55

  53. AlvinTrupt

    23 lipca 2018 at 06:10

  54. Archieted

    23 lipca 2018 at 09:56

  55. AlvinTrupt

    23 lipca 2018 at 10:15

  56. AlvinTrupt

    24 lipca 2018 at 01:09

  57. AlvinTrupt

    24 lipca 2018 at 22:41

  58. Archieted

    25 lipca 2018 at 06:10

  59. AlvinTrupt

    25 lipca 2018 at 10:21

  60. Archieted

    26 lipca 2018 at 09:20

  61. AlvinTrupt

    26 lipca 2018 at 09:56

  62. AlvinTrupt

    26 lipca 2018 at 18:20

  63. Billymen

    27 lipca 2018 at 06:04

    wh0cd43433 Buy Levitra

  64. Stewartskato

    27 lipca 2018 at 09:54

    wh0cd43433 Generic Glucophage

  65. BrettDal

    27 lipca 2018 at 20:16

    wh0cd114932 Retin A

  66. BrettDal

    28 lipca 2018 at 10:29

    wh0cd186431 cephalexin

  67. Stewartskato

    29 lipca 2018 at 04:00

    wh0cd257930 sildenafil 25 mg

  68. BrettDal

    29 lipca 2018 at 14:50

  69. Stewartskato

    29 lipca 2018 at 18:13

    wh0cd43433 baclofen

  70. BrettDal

    30 lipca 2018 at 03:59

    wh0cd114932 prozac tablets

  71. BrettDal

    30 lipca 2018 at 04:18

    wh0cd114932 buy kamagra online

  72. Stewartskato

    30 lipca 2018 at 07:25

    wh0cd114932 lisinopril

  73. Douglascow

    30 lipca 2018 at 09:56

    wh0cd186431 propecia

  74. BennySorge

    30 lipca 2018 at 10:25

    wh0cd186431 generic lisinopril

  75. AlfredJeM

    30 lipca 2018 at 18:09

  76. AlfredJeM

    31 lipca 2018 at 06:14

    wh0cd43433 buy wellbutrin

  77. BrettDal

    31 lipca 2018 at 07:44

    wh0cd257930 Baclofen

  78. BrettDal

    31 lipca 2018 at 08:08

    wh0cd257930 cafergot tablets

  79. Archieted

    1 sierpnia 2018 at 03:26

  80. Archieted

    1 sierpnia 2018 at 16:00

  81. Billymen

    1 sierpnia 2018 at 23:34

  82. AlfredJeM

    2 sierpnia 2018 at 07:40

    wh0cd186431 tretinoin cream

  83. Stewartskato

    2 sierpnia 2018 at 17:42

    wh0cd114932 tadalafil tablets

  84. BrettDal

    3 sierpnia 2018 at 04:31

    wh0cd186431 buy kamagra online

  85. Douglascow

    3 sierpnia 2018 at 20:22

    wh0cd43433 augmentin

  86. BennySorge

    3 sierpnia 2018 at 22:28

    wh0cd43433 generic diflucan

  87. BrettDal

    4 sierpnia 2018 at 08:50

    wh0cd43433 as example

  88. Stewartskato

    4 sierpnia 2018 at 12:12

    wh0cd43433 lasix

  89. www.office.com/setup

    7 sierpnia 2018 at 10:08

    Awesome website, Love it. Great work done. Love the way this website has been done. http://www.office.com/setup

  90. Archieted

    8 sierpnia 2018 at 09:08

  91. AlfredJeM

    6 września 2018 at 18:41

    wh0cd18067 wellbutrin 200 mg

  92. Charlesovarl

    6 września 2018 at 18:55

  93. BennySorge

    6 września 2018 at 19:01

    wh0cd18067 buy seroquel

  94. Stewartskato

    6 września 2018 at 19:05

    wh0cd18067 nexium generic

  95. BrettDal

    6 września 2018 at 19:10

    wh0cd18067 avodart

  96. Douglascow

    8 września 2018 at 02:08

    wh0cd234867 buy viagra online

  97. BennySorge

    8 września 2018 at 02:39

    wh0cd234867 prednisolone

  98. BrettDal

    8 września 2018 at 02:54

    wh0cd234867 prices cialis

  99. Charlesovarl

    9 września 2018 at 07:56

    wh0cd18067 tadalafil cost

  100. Douglascow

    9 września 2018 at 09:46

    wh0cd18067 amoxil

  101. BrettDal

    9 września 2018 at 11:06

    wh0cd18067 robaxin canada

  102. BrettDal

    10 września 2018 at 18:48

    wh0cd234867 Buy Albuterol

  103. BennySorge

    11 września 2018 at 02:14

    wh0cd234867 cymbalta no rx

  104. AlfredJeM

    11 września 2018 at 17:45

    wh0cd18067 sildenafil canada

  105. AlfredJeM

    12 września 2018 at 21:46

    wh0cd234867 viagra online

  106. Billymen

    13 września 2018 at 18:17

    wh0cd234867 buy yasmin

  107. Charlesovarl

    13 września 2018 at 18:24

    wh0cd234867 moduretic

  108. BrettDal

    15 września 2018 at 03:22

    wh0cd18067 cheap propecia uk

  109. Douglascow

    15 września 2018 at 03:52

    wh0cd18067 buy antabuse

  110. Charlesovarl

    16 września 2018 at 07:34

    wh0cd234867 cost of viagra

  111. Douglascow

    16 września 2018 at 10:43

    wh0cd234867 nexium 20mg

  112. Billymen

    16 września 2018 at 10:56

    wh0cd234867 generic for lexapro

  113. Stewartskato

    16 września 2018 at 11:52

    wh0cd234867 purchase xenical

  114. AlfredJeM

    16 września 2018 at 17:18

    wh0cd18067 cephalexin 500mg

  115. AlfredJeM

    17 września 2018 at 21:43

    wh0cd18067 kamagra

  116. Billymen

    19 września 2018 at 06:08

  117. Douglascow

    20 września 2018 at 14:02

    wh0cd18067 nolvadex

  118. BennySorge

    20 września 2018 at 14:04

  119. BrettDal

    21 września 2018 at 20:50

  120. BrettDal

    21 września 2018 at 21:30

    wh0cd234867 Viagra Price

  121. Douglascow

    21 września 2018 at 21:37

    wh0cd234867 Lexapro Prices

  122. Billymen

    23 września 2018 at 05:07

    wh0cd18067 buy cialis

  123. AlfredJeM

    24 września 2018 at 19:08

    wh0cd18067 orlistat 120mg

  124. Stewartskato

    25 września 2018 at 12:36

    wh0cd234867 Buy Arimidex

  125. Billymen

    2 października 2018 at 19:34

  126. BrettDal

    2 października 2018 at 19:35

    wh0cd18067 lasix

  127. Billymen

    4 października 2018 at 03:58

    wh0cd234867 stromectol

  128. Stewartskato

    4 października 2018 at 23:50

  129. BrettDal

    6 października 2018 at 09:04

    wh0cd234867 generic tadacip

  130. viagra without a doctor prescription walmart

  131. pfizer viagra without a doctor prescription

    30 listopada 2018 at 14:05

    pfizer viagra without a doctor prescription

  132. viagra coupons

    1 grudnia 2018 at 10:46

    viagra coupons

  133. AlvinTrupt

    6 grudnia 2018 at 02:02

  134. Stewartskato

    1 lutego 2019 at 19:54

    [url=http://bupropionbest.us.org/]bupropion sr 100mg[/url] [url=http://baclofen-abc.com/]baclofen generic[/url] [url=http://albenzabest.us.com/]buy albenza[/url] [url=http://amoxilbest.us.org/]amoxil[/url] [url=http://zithromaxbest.us.org/]Zithromax[/url]

  135. BrettDal

    1 lutego 2019 at 19:55

    [url=http://antabuse-abc.com/]ANTABUSE[/url]

  136. Stewartskato

    11 marca 2019 at 02:01

  137. TeryzRiz

    20 marca 2019 at 11:37

    viagra, effects
    [url=http://xlviagragen.com]viagra generic
    [/url] viagra 20mg pills you cannot delete your posts in this forum
    buy generic viagra
    – viagra patent
    viagra 10mg or 20mg who is online

  138. TeryzRiz

    20 marca 2019 at 19:56

    link sponsored delivery impotence remedies viagra increases medical products viagra
    [url=http://xlviagragen.com]viagra for sale
    [/url] cheap viagra usa shipping
    viagra for men
    – viagra generic online registered users
    viagra 10mg vs 20mg

  139. Rogaldmut

    29 marca 2019 at 14:10

    cost of cialis and viagra
    [url=http://gnviagravrx.com]viagra for sale
    [/url] cialis barato
    viagra usa
    – cialis bigger erection
    cialis price canadian pharmacy posting rules

  140. Zamielwrope

    29 marca 2019 at 17:42

    cialis side effects forum important topics
    [url=http://xlviagravfs.com]viagra for sale for men
    [/url] cialis total posts
    generic viagra for men
    – cialis for women contraindication
    online order lilly cialis

  141. Zamielwrope

    30 marca 2019 at 02:48

    cialis coupon
    [url=http://xlviagravfs.com]viagra for sale
    [/url] free cialis
    viagra for sale
    – cialis levitra cialis
    buy cialis online gtgtgt overnight delivery ltltlt lowest prices

  142. KenzethBlued

    7 kwietnia 2019 at 15:28

    how many drops of cbd oil for anxiety
    [url=http://cannabisoil-cannabidiol.com]cannabis oil[/url] 1000mg cbd oil dosage
    cannabis oil – cbd dosage for inflammation
    cbd spray

  143. BrettDal

    12 kwietnia 2019 at 21:24

  144. BrettDal

    14 kwietnia 2019 at 05:21

  145. BrettDal

    15 kwietnia 2019 at 11:46

  146. DozlasAbaft

    15 kwietnia 2019 at 18:55

    viagra commercial last post
    [url=http://withoutdoctorz.com]viagra without a doctor
    [/url] viagra buy uk new posts
    viagra without a doctor prescription usa
    – genuine viagra viagra gel tabs best price buy online
    viagra 20mg side effects faq

  147. Daznyorify

    16 kwietnia 2019 at 01:51

    viagra 5mg dosage legend
    [url=http://withoutdoctorx.com]viagra without a doctor
    [/url] viagra 20mg
    viagra without doctor
    – viagra pro
    refractory time viagra

  148. Aegis Vitality Keto Reviews

    31 października 2019 at 17:23

    A lot of thanks for your whole work on this website.
    My aunt really loves managing research and it’s easy to see why.
    All of us learn all concerning the lively method you convey very
    helpful tips and tricks on the web blog and as well increase participation from website visitors on that area of interest and my daughter is in fact becoming educated
    a great deal. Have fun with the remaining portion of the new year.
    You have been conducting a brilliant job.

  149. Lisaovarl

    7 marca 2020 at 12:53

  150. rvkciqo

    14 kwietnia 2020 at 18:04

    Hunk cilia of antiretroviral seal lightweight and may body it Cialis express delivery whether worked up or not

Skomentuj

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Najpopularniejsze

Góra